شما در این پست سایت طبیب گفت با خواص سمنو در طب سنتی آشنا می شوید. بسیاری از ما تنها آشنایی که با سمنو داریم این است که یکی از سین ها سفره هفت سین است در حالی که در طب سنتی یکی از پرخواص ترین خوراکی ها همین سمنو است که در اینجا بیشتر با فواید آن آشنا می شویم پس تا انتها همراه ما باشید.
خواص سمنو در طب سنتی
سمنو در طب سنتی ایران به عنوان یک خوراکی سبک و پرخاصیت شناخته می شود که مصرف آن برای عموم افراد مفید است و طبع آن گرم و تر رو به معتدل است. از فواید دیگری که در کتب طب سنتی برای سمنو آمده است می توانند به موارد زیر اشاره کرد.
- کمک به رفع کم خونی :
اسید فولیک و ویتامین‌های گروه ب و آنتی اکسیدان های موجود در سمنو، به رفع کم خونی بسیار کمک می کند مخصوص کسانی که کم خونی نوع مینور دارند سمنو برای آن ها بسیار مفید است.
- چاق کننده :
همانطور که گفته شده طبع سمنو گرم و تر است و برای افراد لاغر بسیار مناسب است.
آیا سمنو چاق میکند یا لاغر؟ (فرمول مصرف) پاسخ به این سوال به زمان و مقدار مصرف شما بستگی دارد:
-
برای چاقی (مخصوصا صورت): اگر سمنو را به عنوان “دسر” بعد از غذا یا به عنوان صبحانه کامل با نان سنگک میل کنید، به دلیل کالری و کربوهیدرات بالا، باعث پر شدن صورت و افزایش وزن میشود.
-
برای لاغری: اگر مقدار کمی سمنو (۲ قاشق غذاخوری) را جایگزین وعده شام یا شیرینی‌های مصنوعی کنید، به دلیل فیبر بالا جلوی اشتهای کاذب را می‌گیرد. اما زیاده‌روی در آن قطعا چاقکننده است.
- تقویت سیستم ایمنی :
سمنو حاوی ویتامین C فراوانی است و بنیه و سیستم ایمنی بدن را تقویت میکند. مصرف سمنو برای بهبود افراد دچار سرماخوردگی مفید است.
- خواص سمنو برای دیابت :
در فرآیند جوانه زدن گندم برای تهیه سمنو، ویتامینها و املاح معدنی گندم چند برابر شده و از کالری و کربوهیدرات آن کاسته میشود. پروتئین‌های هضم و جذب بهتری یافته و بر میزان ویتامین C آن افزوده میشود. در این مرحله اگر طعم گندم جوانه زده را بچشید متوجه شیرینی آن می‌شوید.زمانی که گندم جوانه نزده است، شیرین نیست و مواد قندی اش به صورت نشاسته ذخیره میشود، اما در فرآیند جوانه زنی، نشاسته تجزیه و تبدیل به واحدهای کوچک تری به نام مالتوز میشود و شیرینی سمنو که طبیعی است پدیدار میشود، مصرف کم سمنو برای مبتلایان به دیابت توصیه میشود.
- کمک به بینایی :
بتاکاروتن موجود در سمنو از آسیب‌های بینایی و عصبی در چشم جلوگیری میکند و به سلامت چشم کمک میکند.
- درمان نازایی:
قدرت باروری و فرزندآوری را افزایش می‌دهد و در بانوانی که قصد بارداری دارند به دلیل داشتن اسید فولیک انتخاب خوبی است: جهت بهره مندی از این خاصیت، باید به صورت ناشتا مصرف شود.
-
خواص سمنو برای سلامتی استخوان :
کمک به استحکام استخوان‌ها و سلامت مفاصل از جمله خواص سمنو است. سمنو و جوانه گندم دارای مقدار زیادی کلسیم هستند که نقش مهمی در استحکام استخوان‌ها دارند. فواید سمنو برای افرادی که در معرض پوکی استخوان قرار دارند بسیار زیاد است و پیشنهاد می‌کنیم این دسر مقوی را در برنامه غذایی خود جای دهند. خانم‌ها می‌توانند از خواص سمنو برای پیشگیری از مشکلات مربوط به دوران یائسگی استفاده کنند. ممکن است در زمان یائسگی تراکم استخوان‌های خانم‌ها تحت تاثیر قرار گیرد. برای جلوگیری از این مشکلات به خانم‌ها توصیه میشود تا از مواد غذایی دارای کلسیم و مکمل‌های مخصوص استفاده شود.
طبع سمنو در طب سنتی
طبع سمنو در طب سنتی ایران همانطور که در بخش قبلی هم به آن اشاره داشتیم گرم و تر و به اعتدال نزدیک است و مصرف آن در افرادی که مزاج خشک دارند بسیار توصیه می شود. و افرادی که مزاج آن ها گرم و تر است بهتر است کمتر از سمنو استفاده کنند.
ویتامین های سمنو
سمنو حاوی موادی مانند سلنیوم، فسفر، کرومیوم، روی، آهن، مس و انواع ویتامین‌های K-E-A و گروه ویتامین‌های B۱۲,B۸, B۵, B۳, B۱ است. به دلیل ارزش غذایی بالا نسبت به برنج و حبوبات، مصرف متعادل آن به افراد سالمند /کودکان و نوجوانان سن رشد / و بیماران در دوره نقاهت توصیه میشود.
جدول ارزش غذایی سمنو
| ماده مغذی (در ۱۰۰ گرم) | مقدار تقریبی |
| انرژی (کالری) | ۲۷۰ – ۳۰۰ کیلوکالری |
| کربوهیدرات | ۵۵ گرم |
| پروتئین | ۵ تا ۶ گرم |
| چربی | ۰.۵ گرم |
| فیبر | ۲.۵ گرم |
| پتاسیم | ۳۴۰ میلی‌گرم |
| قند طبیعی (مالتوز) | ۲۰ گرم |
آمار منتشر شده از ارزش غذایی سمنو گندم در 100 گرم است.
خواص سمنو در بدنسازی و ورزش
سمنو یک “بمب انرژی طبیعی” برای ورزشکاران است. وجود قند طبیعی (مالتوز) و پروتئین گیاهی، آن را به یک وعده عالی برای قبل از تمرین (Pre-workout) تبدیل کرده است.
-
عضله‌سازی: پتاسیم موجود در سمنو از گرفتگی عضلات حین تمرین سنگین جلوگیری میکند.
-
تامین انرژی: مصرف ۳ قاشق سمنو ۳۰ دقیقه قبل از باشگاه، انرژی لازم برای لیفت‌های سنگین را تامین میکند بدون اینکه قند خون را به طور ناگهانی (مثل شکر سفید) بالا ببرد و سپس دچار افت انرژی شوید.
سمنو ملین است؟
از دیگر خواص سمنو این است که یک ملین طبیعی است، اگر یبوست دارید مصرف سمنو می تواند به دفع شما کمک کند برای تاثیر گذاری بیشتر می توانید از کاهو و سکنجبین هم در کنار سمنو استفاده کنید تا تاثیر آن را بیشتر و بهتر کنید.
بهترین زمان مصرف سمنو
اینکه بهترین زمان مصرف سمنو چه زمانی است را نمی توان گفت اما به عنوان مثل اگر برای تقویت قدرت باروری می خواهید از سمنو استفاده کنید بهترین زمان مصرف سمنو به صورت ناشتا اشت. همچنین بهترین زمان مصرف سمنو برای کودکان و سالمندان بین وعده های غذایی است. فراموش نکنید سمنو قند تقریبا بالایی دارد و بهتر است هر زمانی که آن را مصرف می کنید زیادروی نکنید.
سمنو بیشتر برای چه کسانی سودمند است؟
همانطور که گفته شد برای اکثر افراد سمنو به اندازه کم مفید است اما برای یکسری از گروه ها مصرف سمنو سودمندی بیشتر دارد. که در این بخش کارشناس تغذیه برخی از این گروه ها را معرفی می کند.
مضرات سمنو در طب سنتی
همانطور که خواص سمنو را گفتیم مضرات این خوراکی فوق العاده هم باید با شما به اشتراک بگذاریم. مثل هر خوراکی دیگر سمنو هم مضراتی دارد که دانستن آن می تواند کمک کند به افراد که مصرف آن را بیش از حد نکنند.
- افراد با مزاج گرم و تر
همانطور که گفتیم طبع سمنو گرم و تر است و برای افرادی که مزاج گرم و تر بهتر است که در مصرف سمنو زیاد روی نکنند.
- افراد مبتلا به دیابت
همه ما می‌دانیم که سمنو قندی طبیعی دارد اما قند به طور کلی برای بیماران مبتلا به دیابت مضر است و کسانی که دیابت کنترل شده دارند می توانند در مقدار کم سمنو را استفاده کنند یا با پزشک خود درباره مصرف آن مشورت کنند.
- مبتلایان به چربی خون بالا
مصرف سمنو به افرادی که چربی خون بالا هم دارند توصیه نمی شود.
- افرادی که به گندم حساسیت دارند
در افرادی که به گندم و فرآورده‌های آن حساسیت دارند یا مبتلا به بیماری سلیاک هستند، منع مصرف دارد.
سمنو از چی درست میشه؟
سمنو در دو نوع تهیه میشود، یکی با استفاده از شیره جوانه گندم و یک نوع همراه با شیره جوانه گندم و آرد گندم. سمنویی که در تهیه آن علاوه بر شیره جوانه گندم از آرد گندم خصوصا آرد گندم بدون سبوس، هم استفاده شده باشد؛ تا خدودی سنگین و دیرهضم است و زیاده‌روی در خوردن آن بخصوص در صفراوی مزاجان، موجب بروز اختلالات گوارشی، انواع انسدادها و گاه تب میشود. مرسوم ترین مواد اولیه تهیه سمنو شامل گندم برای جوانه زدن ، آرد سبوس دار(آرد سنگک) ، آب مقدار لازم ، بادام یا فندق است.
مصلح سمنو در طب سنتی
سمنو دارای مصلح های مختلفی است که چند تا از مهم ترین آن ها که در کتب مختلف طب ایرانی آمده است را با شما به اشتراک می گذاریم. مصلح یعنی خوردن بعضی از غذا ها به خوراکی ها ویا گیاهان دارویی که به جذب غذا و اثر گذاری و تعدیل عوازض آن در بدن کمک میکند در طب سنتی هر غدایی دارای یک یا چند مصلح است.
- کاسنی
- سکنجبین
- به
- کاهو
تشخیص سمنو خوب و بد
در ویدیو بالا با ویژگی های مهم یک سمونه خوب آشنا می شوید. سمنویی که ناسالم باشد، دارای رنگ قهوه ای سوخته مایل به سیاه، وجود ذرات سوخته، بوی حاصل از تخمیر، از ماده رنگی در تهیه آن استفاده می شود و ممکن است مواد خارجی در آن وجود داشته باشد. سمنوی مرغوب دارای رنگ متناسب، طعم خوشمزه و بی نظیر و با کیفیت طعمی که دارد به راحتی قابل تشخیص است.
خواص سمنو برای مردان (تقویت قوای جنسی)
علاوه بر بانوان، سمنو برای آقایان نیز معجزه میکند. وجود مقادیر بالای ویتامین E و روی (Zinc) در جوانه گندم، نقش کلیدی در:
-
افزایش تعداد و کیفیت اسپرم‌ها.
-
درمان مشکلات پروستات.
-
افزایش میل جنسی ایفا میکند. در طب سنتی به آقایانی که قصد فرزندآوری دارند توصیه میشود روزانه یک پیاله کوچک سمنو در وعده صبحانه میل کنند.
معجزه سمنو برای پوست و مو
شاید شنیده باشید که سمنو اکسیر جوانی است. دلیل آن وجود ویتامین‌های گروه B (ب-کمپلکس) و ویتامین C است.
-
جلوگیری از ریزش مو: ویتامین B موجود در سمنو پیاز مو را تقویت کرده و استرس اکسیداتیو را کاهش می‌دهد.
-
شفافیت پوست: مصرف مداوم سمنو به دفع سموم کبد کمک کرده و باعث روشن شدن پوست و کاهش جوش‌های ناشی از کبد چرب میشود.
پس خواص سمنو برای پوست و مو هم کم نیست که در بالا با تعدادی از خواص سمنو برای پوست و مو آشنا شدیم.
فیلم آموزش طرز تهیه سمنو سنتی خانگی
برای تهیه سمنو خانگی به ازای هر یک کیلوگرم گندم به یک کیلو آرد گندم سبوس دار نیاز دارید. گندم‌ها را بشویید یک شبانه روز آنها را در آب خیس کنید. بعد داخل سینی بریزید و روی آنها پارچه نخی بکشید. پارچه باید همیشه مرطوب باشد. اجازه دهید ۲ تا ۳ روز جوانه بزنند و قبل از اینکه سبز شوند آنها را چرخ کنید. آنها را داخل صافی بریزید و روی آنها کم‌کم‌آب بریزید و دست بکشید تا شیره گندم از سبوس گندم جدا شود.
شیره گندم را با آرد مخلوط کنید. آرد باید کاملاً در شیره و آب حل شود و گلوله گلوله نباشد. برای ۱۰ کیلو آرد و ۱ کیلو گندم حدود ۸ تا ۱۰ لیتر آب لازم است.
این مرحله خیلی مهم است باید مواد سمنو را روی شعله گاز قرار دهید حرارت را زیاد کنید و مدام مواد را بهم بزنید تا ته نگیرد تا زمانی که به جوش بیاید. وقتی سمنو به جوش آمد، دیگر به هم‌زدن مدام نیاز ندارد. تنها هر یک ساعت آن را بهم بزنید و حرارت شعله را خیلی کم کنید. بین ۱۰ تا ۱۵ ساعت سمنو آماده میشود؛ و می‌توانید با پسته یا بادام آن را تزیین کنید.
نتیجه گیری: خواص سمنو
سمنو در فرهنگ ایران جایگاه بسیار ویژه ای دارد و ما هرسال از آن برای تزئین سفره هفت سین خود استفاده می کنیم اما فقط نباید تنها کاربرد سمنو تزئین سفره هفت سین باشد بلکه ما می توانیم به عنوان یک غذای بسیار مفید از سمنو استفاده کنیم. با اینکه مصرف همیشگی آن توصیه نمی شود اما در بسیاری از مواقع بصورت ماهانه یا چند هفته یکبار به عنوان یک میان وعده یا صبحانه می توانیم از آن استفاده کنیم. چون همانطور که در این پست گفتیم خواص سمنو بسیار زیاد است مخصوص اند برای کودکان و سالمندان.
دیدگاه ها بسته هستند.