سال ۱۳۹۹، کرونا بود. یکی از دوستانم خبر داد که عموی ۵۰ سالهاش، که هیچ سابقه بیماری قلبی نداشت، درست چند ساعت بعد از شنیدن خبر مرگ برادرش، دچار درد شدید قفسه سینه شد و به بیمارستان منتقل شد. پزشکان اول فکر کردند سکته قلبی کرده، اما آنژیوگرافی عروق کرونر کاملاً سالم بود. در عوض، بطن چپ قلبش شکل عجیبی پیدا کرده بود؛ شبیه «تله اختاپوس» (تاکوتسوبو در ژاپنی یعنی تله اختاپوس). این سندرم «کاردیومیوپاتی تاکوتسوبو» یا همان سندرم قلب شکسته نام دارد. و هیچ ربطی به گرفتگی رگ ندارد. ربط به مغز و قلب دارد.
علت سندرم قلب شکسته (تاکوتسوبو) در سوگواری و استرس شدید
تحقیقات جدید عصبقلبشناسان دانشگاه زوریخ نشان میدهد که وقتی یک استرس عاطفی شدید و ناگهانی (مثل مرگ عزیز، جدایی ناگهانی، تصادف، یا حتی یک خبر خوب بسیار هیجانانگیز) به مغز میرسد، سیستم عصبی سمپاتیک آنقدر آدرنالین و نورآدرنالین آزاد میکند که ماهیچه قلبی به طور موقت فلج میشود. بطن چپ که وظیفه پمپاژ خون را دارد، منقبض نمیشود، در عوض کیسهای و شل میشود. نتیجه؟ علائم دقیقاً مثل سکته قلبی: درد قفسه سینه، تنگی نفس، افت فشار خون، و گاهی ایست قلبی.
خبر خوب اینکه در ۹۵ درصد موارد، قلب طی چند روز تا چند هفته به حالت عادی برمیگردد و هیچ آسیب دائمی نمیبیند. اما در ۵ درصد موارد (معمولاً در سالمندان یا کسانی که بیماری زمینهای دارند) میتواند کشنده باشد.
چه کسانی بیشتر در خطرند؟
-
زنان یائسه (۹۰ درصد موارد در زنان بالای ۵۰ سال رخ میدهد. دلیلش تأثیر استروژن بر حساسیت به آدرنالین است).
-
کسانی که سابقه میگرن یا اختلالات اضطرابی دارند.
-
افرادی که داروهای محرک (مثل افدرین در داروهای لاغری) مصرف میکنند.
اگر خودتان یا عزیزتان دچار سوگ یا استرس شدید شدهاید:
-
اگر درد قفسه سینه، تنگی نفس یا غش کردن رخ داد، فوراً به اورژانس مراجعه کنید. به پزشک بگویید «این فرد اخیراً استرس عاطفی شدید داشته».
-
بعد از تشخیص، درمان فقط حمایتی است: استراحت مطلق، داروهای مسدودکننده بتا، و مدیریت استرس با مشاوره.
-
خبر خوب: عود این سندرم در کسانی که یک بار آن را تجربه کردهاند، کمتر از ۵ درصد است. یعنی قلب شما دفعه بعد مقاومتر میشود.
سندرم قلب شکسته فقط یک استعاره شاعرانه نیست. یک واقعیت پزشکی است. مهربانی و حمایت عاطفی در برابر غم و اندوه، نه فقط برای روح، که برای قلب فیزیکی شما هم داروی واقعی است.
📌 لینک منبع (دانشگاه زوریخ – مطالعه منتشر شده در European Heart Journal):
https://academic.oup.com/eurheartj/article/46/9/892/7983456
دیدگاهتان را بنویسید
می خواهید در گفت و گو شرکت کنید؟خیالتان راحت باشد :)