یک سوال ساده اما مهم: شما صبح که از خواب بیدار میشوید، چند دقیقه بعد احساس میکنید باید به دستشویی بروید؟ آیا این حس برایتان آشناست؟ شاید بعضی از دوستانتان بگویند «من اصلاً صبح دستشویی نمیروم، شبها میروم» یا «روزی سه بار میروم». کدام یک طبیعی است؟ کدام یک نشانه مشکل گوارشی است؟ بیایید با هم جواب دقیق را پیدا کنیم.
آیا دفع مدفوع هر روز صبح طبیعی است؟
تحقیقات جدید در زمینه ریتم شبانهروزی روده نشان میدهد که تمایل به دفع مدفوع در ساعات اولیه صبح (نیم ساعت تا یک ساعت بعد از بیدار شدن) یک نشانه عالی از سلامت سیستم گوارش است. چرا؟ چند دلیل جالب دارد:
۱. در طول شب، روده بزرگ شما مدام در حال جذب آب از مواد دفعی است و مدفوع را کمکم به سمت راست روده (رکتوم) هل میدهد.
۲. صبح که بیدار میشوید، بدن شما هورمون کورتیزول ترشح میکند (هورمون بیداری). کورتیزول ماهیچه صاف روده را تحریک به انقباض میکند.
۳. خوردن صبحانه (به خصوص صبحانه گرم) باعث فعال شدن رفلکس معدی-قولونی میشود؛ یعنی معده پر به روده پیام میدهد «جا باز کن، غذای جدید داره میاد».
بنابراین افرادی که صبحها منظم و بدون زور زدن دفع دارند، معمولاً روده سالمتری دارند. در مقابل، یبوست مزمن صبحگاهی (یعنی تمایل به رفتن دارید اما نمیتوانید) یا اسهال صبحگاهی (دفع شل و فوری) میتواند نشانه سندرم روده تحریکپذیر (IBS) یا عدم تحمل غذایی باشد.
چند توصیه برای تنظیم ریتم روده:
-
هر روز سر یک ساعت مشخص (حتی آخر هفته) از خواب بیدار شوید و حتماً صبحانه بخورید.
-
یک لیوان آب ولرم با کمی آب لیمو، نیم ساعت قبل از صبحانه بنوشید.
-
صبحانه را گرم و حاوی فیبر (سبوس، جو دوسر، نان سبوسدار) انتخاب کنید.
-
اگر همیشه صبحها یبوست دارید، یک قاشق چایخوری روغن زیتون یا خاکشیر را با آب ولرم مخلوط کنید و ناشتا بخورید.
اما نگران نباشید: اگر شما عادت دارید ظهر یا شب دفع کنید و مشکل خاصی ندارید، باز هم طبیعی است. تنوع در ریتم روده بین افراد مختلف وجود دارد. فقط اگر تغییر ناگهانی در عادت دفع شما ایجاد شد (مثلاً از روزی یک بار به سه بار یا از نرم به سفت یا برعکس)، آن را جدی بگیرید و به متخصص گوارش مراجعه کنید.
📌 لینک منبع (دانشکده پزشکی جانز هاپکینز – بخش گوارش):
https://www.hopkinsmedicine.org/health/morning-bowel-movement-rhythm
دیدگاهتان را بنویسید
می خواهید در گفت و گو شرکت کنید؟خیالتان راحت باشد :)